สมุนไพรแก้แพ้ อักเสบ ปวดบวม แมลงสัตว์กัดต่อย

ผักบุ้งทะเล

ชื่ออื่นๆ                 ผักบุ้งขัน, ผักบุ้งคัน (กลาง), ละบูเลาห์ (นราธิวาส)

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     1 ราก

วิธีใช้                      นำรากมาฝนกับน้ำฝน ให้ข้นๆ ใช้ทาแก้แพ้แมงกะพรุน ทาบ่อยๆ


ตำลึง

ชื่ออื่นๆ                 ผักแคบ (เหนือ), แคเด๊าะ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), สี่บาท (กลาง)

ส่วนที่ใช้               ใบสด

ขนาด                     10 – 15 ใบ

วิธีใช้                      ตำใบให้ละเอียด แล้วเติมน้ำซาวข้าวและพิมเสน ใช้พอกและทาบริเวณที่ถูกหมามุ่ย ตะรัวตัวช้าง  จะช่วยถอนพิษและแก้ปวด


เสลดพังพอน

ชื่ออื่นๆ                 พญาปล้องทอง (กลาง), ผักมันไก่, ผักลิ้นเขียด (เชียงใหม่), พญาปล้องคำ (ลำปาง), พญาปล้องดำ (กลาง), พญายอ (ทั่วๆ ไป), โพะโซจาง (กะเหรี่ยง – แม่อ่องสอน)

ส่วนที่ใช้               ใบสด

ขนาด                     5 – 10 ใบ

วิธีใช้                      ตำหรือขยี้ใบสด ทาบริเวณที่แมลงกัดต่อย จะทำให้แผลผื่นคันยุบหายไป ใช้ได้ผลดี


ฝักข้าว

ชื่ออื่นๆ                 ขี้กาเครือ (ปัตตานี), ผักข้าว (เหนือ), พุคู๊เด๊าะ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน)

ส่วนที่ใช้               ใบสด

ขนาด                     3 – 4 ใบ

วิธีใช้                      ตำใบสดให้ละเอียด ใช้ทาพอกบริเวณที่อักเสบ


พุงดอ

ชื่ออื่นๆ                 ขี้แฮด (ฉาน – เหนือ), ปิ๊ดเต๊าะ (เชียงใหม่), หนามพุงดด (กลาง), หนามรอบข้อ, หนามรอบตัว, หมีเหม็น, หนามเหม็น, พรมดอง, หนามรอบต้น

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     1 ราก

วิธีใช้                      ใช้รากสนฝนกับน้ำปูนใสให้ข้น ทาบริเวณที่อักเสบบวม ทาบ่อยๆ ที่บวมอักเสบจะลดลง


หอม

ชื่ออื่นๆ                 ปะเซ่ส่า (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), ปะเซอก่อ (กะเหรี่ยง – ตาก), หอมแดง (กลาง), หอมไทย, หอมเล็ก, หอมหัว (กลาง), หอมบัว (เหนือ)

ส่วนที่ใช้               หัว

ขนาด                     1 หัว

วิธีใช้                      ปอกเปลือกแล้วขยี้หัวหอมทาที่บริเวณที่ถูกแมลงสัตว์กัดต่อย อาการปวดจะค่อยๆหายไป


หญ้าพันงู

ชื่ออื่นๆ                 ควยงู, พันงู (กลาง), หญ้าตีนงูขาว (กรุงเทพฯ)

ส่วนที่ใช้               ดอก เมล็ด

ขนาด                     เมล็ด 1 หยิบมือ หรือดอก 3 ช่อ

วิธีใช้                      นำอย่างหนึ่วอย่างใดบดให้ละเอียด ผสมเหล้าโรง ทาบริเวณที่แมลงกัดต่อย จะทำให้อาการเจ็บปวดบรรเทาลง


เท้ายายม่อม

ชื่ออื่นๆ                 กาซะลอง, จรดพระธรณี, ดอกคาน (ยะลา), ปิ้งขม, ปิ้งหลวง (เหนือ), พญารากเดียว (ใต้), พญาเล็งจ้อน, เล็งจ้อนใต้ (เชียงใหม่), พมที (อุดรธานี), เท้ายายม่อมตัวเมีย, พวกวอ (กะเหรี่ยง – กำแพงเพชร), พินพี, โพพิ่ง (ราชบุรี), ไม้เท้าฤาษี, ปู่เจ้าหายใจไม่รู้ขาด, หญ้าลิ้นจ้อน (ประจวบคีรีขันธ์)

ส่วนที่ใช้               ราก

ขนาด                     1 ราก

วิธีใช้                      นำรากมาตำให้ละเอียด ผสมกับน้ำฝนหรือเหล้าโรง ใช้น้ำคั้นรับประทาน กากพอกที่แมลงสัตว์กัดต่อย


ผักกาดน้ำ

ชื่ออื่นๆ                 หมอน้อย (กท.), หญ้าเอ็นยืด (เหนือ), ชีแต้เช้า, เชียแต้เช้า เจียเจ้ยเช้า, เชียเจ้นเช้า (จีน)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     1 ต้น

วิธีใช้                      ใช้ทั้งต้นตำให้ละเอียด ทาเมื่อถูกแมลงกัดต่อย หรืออักเสบ ใช้พอกผิวหนังที่ปวดบวมคัน เนื่องจากตำแย บุ้ง ร่าน หรืแผึ้งต่อย


สารพัดพิษ

ชื่ออื่นๆ                 ซับผิด (ใต้)

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     1 ราก ยาวประมาณ 3 องคุลี

วิธีใช้                      นำรากสดมาฝนกับน้ำฝนให้ข้นๆ ทาแก้พิษแมลงสัตว์กัดต่อย


คนทีสอทะเล

ชื่ออื่นๆ                 ดินสอ (กลาง), คนทีสอขาว (ชลบุรี), คุนตีสอ (สตูล), โคนดินสอ (จันทบุรี, กลาง), ดอกสมุทร, สีเสื้อน้อย (เชียงใหม่), ทิสอ, ผีเสื้อ (เลย), ผีเสื้อน้อย (เหนือ), มูดเพิ่ง (ตาก), สีสอ (ประจวบคีรีขันธ์)

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     3 – 4 องคุลี

วิธีใช้                      นำรากสดมาฝนกับน้ำฝนให้ข้น ใช้ทาบริเวณที่โดนแมงกะพรุน หรือที่ฟกช้ำจะช่วยถอนพิษได้


สีฟันคนทา

ชื่ออื่นๆ                 กะลันทา, สีฟัน, สีฟันคนตาย, คนทา (กลาง), จี้, จี้หนาม, หนามจี้, สีเตาะ (เหนือ), หนามกะแท่ง (เลย), มีชี (กะเกรี่ยง – แม่ฮ่องสอน)

ส่วนที่ใช้               ราก

ขนาด                     3 – 4 องคุลี

วิธีใช้                      นำรากมาฝนกับน้ำฝนหรือเหล้าโรงให้ข้น ทาบริเวณที่ถูกแมลงกัดต่อย


โลดทะนง

ชื่ออื่นๆ                 ข้าวเย็นเนิน (ราชบุรี, ประจวบคีรีขันธ์), ดู่เบี้ย, ดู่เตี้ย (เพชรบุรี), ทะนง, รักทะนง (นครราชสีมา), ทะนงแดง (ประจวบคีรีขันธ์), นางแซง (อุบลราชธานี), โลดทะนงแดง (บุรีรัมย์), หนาดดำ (เหนือ), หัวยาข้าวเย็นเนิน (ราชบุรี)

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     2 –  3 องคุลี

วิธีใช้                      ใช้รากสดมาฝนกับน้ำฝนหรือเหล้าโรงให้ข้นๆ  ทาบริเวณที่ถูกแมลงกัดต่อยจะช่วยถอนพิษ


แป๊ะตำปึง

ชื่ออื่นๆ                 ประดำดีควาย, มะคำดีควาย (ปัตตานี), มุแมงสัง (ชุมพร), จักรนารายณ์

ส่วนที่ใช้               ใบสด

ขนาด                     3 – 4 ใบ

วิธีใช้                      ตำใบสดให้ละเอียด เติมเหล้าโรง ใช้พอกบริเวณที่อักเสบหรือแมลงสัตว์กัดต่อย จะช่วยถอนพิษได้


ผักเสี้ยนผี

ชื่ออื่นๆ                 ผักส้มเสี้ยนผี (เหนือ), ผักเสี้ยนขาว (กลาง)

ส่วนที่ใช้               ทั้ง 5

ขนาด                     1 ต้นเล็กๆ หรือประมาณ ½ กำมือ

วิธีใช้                      ล้างน้ำให้สะอาด ตำให้ละเอียด ผสมเหล้าโรง 2 ถ้วยตาไล คั้นเอาเฉพาะน้ำ รับประทานครั้งละ 1 ถ้วยตาไล กากพอกที่ปากแผล