สมุนไพรขับปัสสาวะ

พยัพเมฆ

ชื่ออื่นๆ                 หญ้าหนวดแมว (กลาง, ตะวันออก, จันทบุรี), เงียวชิวเช้า (จีน)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ทำยาชงดื่มต่างน้ำ เหมาะกับคนไข้ที่เป็นโรคบวมน้ำ จะทำให้รูปยาชงของต้นแห้งแรง 10% ก็ได้


หญ้าคา

ชื่ออื่นๆ                 เก้อฮี (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), ลาลาง (มลายู), ลาแล (ยะลา), คา, คาเหลือง

ส่วนที่ใช้               ราก เหง้า

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม หรือใช้ผัดรับประทาน


คื่นฉ้าย

ชื่ออื่นๆ                 ผักข้าวปืน, ผักปืน, ผักบืม (เหนือ)

ส่วนที่ใช้               ต้นสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม หรือใช้ผัดรับประทาน


กระเจี๊ยบแดง

ชื่ออื่นๆ                 กระเจี๊ยบ, กระเจี๊ยบเปรี้ยว (กลาง), ผักเก็งเค็ง, ส้มเก็งเค็ง (เหนือ), ส้มตะแลงแคง (ตาก), ส้มปู (ฉาน – แม่ฮ่องสอน),

ส่วนที่ใช้               กลีบของผล

ขนาด                     ไม่จำกัด

วิธีใช้                      ใช้ต้มกับน้ำดื่ม หรือทำเป็นเครื่องดื่มที่เรียกว่า “น้ำกระเจี๊ยบ”


สับปะรด

ชื่ออื่นๆ                 ขนุนทอง, ยานัด, ย่านนัด (มลายู), เนะซะ (กะเหรี่ยง – ตาก), แนะ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), บ่อถนัด (เชียงใหม่), มะขะนขัด, มานัด (เหนือ), ม้าเนื่อ (เขมร), ลิงทอง (เพชรบูรณ์), สับปะรดลาย (กรุงเทพฯ), หมากเก็ง (ฉาน – แม่ฮ่องสอน), มะลิ สงขลา)

ส่วนที่ใช้               เหง้าสด

ขนาด                     1 – 2 เหง้า

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่มครั้งละ ½ ถ้วยแก้ว


ตะไคร้

ชื่ออื่นๆ                 คาหอม (ฉาน – แม่ฮ่องสอน), ไคร (มลายู), จะไคร (เหนือ), เชิดเกรย, เหลอะกราย (เขมร – สุรินทร์), ห่อวอตะโป (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), หัวสิงไค (เขมร – ปราจีนบุรี)

ส่วนที่ใช้               รากสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      รากตะไคร้ต้มกับน้ำ ดื่มบ่อยๆ


โคกกระสุน

ชื่ออื่นๆ                 หนามกระสุน (ลำปาง), หรามดิน (ตาก)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้น

ขนาด                     –

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำ ความแรง 10% รับประทานครั้งละ ½ ถ้วยแก้ว


หญ้าใต้ใบ

ชื่ออื่นๆ                 หญ้าลูกใต้ใบ (กลาง), มะขามป้อมดิน (เหนือ, ลำพูน), ไฟเดือนห้า (ชลบุรี), หมากไข่หลัง (เลย), จูเกี๋ยเช้า (จีน),

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม 2 ถ้วยแก้ว ดื่มแต่น้ำครั้งละครึ่งเเก้ว


เตยหอม

ชื่ออื่นๆ                 ปาแนะวองิง (นราธิวาส), หวานข้าวไหม้ (กลาง), ปาแบ๊ะออริง (ใต้), พังลั้ง (จีน)

ส่วนที่ใช้               ต้น ราก

ขนาด                     ใช้ต้น 1 ต้น หรือราก ครึ่งกำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


แห้วหมู

ชื่ออื่นๆ                 หญ้าขนหมู (แม่ฮ่องสอน), หญ้าแห้วหมูใหญ่, หญ้าแห้วหมู

ส่วนที่ใช้               หัวใต้ดิน

ขนาด                     5 – 7 หัว

วิธีใช้                      บดให้ละเอียด คลุกกับน้ำผึ้งกลืนเป็นยาลูกกลอน รับประทาน 1 ครั้ง


หญ้าถอดปล้อง

ชื่ออื่นๆ                 หญ้าสองปล้อง (ภาคกลาง), หญ้าถอดบ้อง, หญ้าหูหนวก (เหนือ), เครื่อเซาะปอยวา, แยปอ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน),

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้น

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


ไมยราบ

ชื่ออื่นๆ                 ไมยราบ, ระงับ (ไทย), หงับพระพาย (ชุมพร), กระทืบยอด, หนามหญ้าราบ (จันทบุรี), กะหงับ (ใต้), ก้านของ (นครศรีธรรมราช), นาหมื่นบ่ะ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), หญ้าบันยอด, หญ้าจิยอบ, หญ้าพันยอด (เหนือ), กาเสดโคก (หนองคาย)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


หญ้าไทร

ชื่ออื่นๆ                 หญ้าคมบาง (นครศรีธรรมราช), หญ้าทราย (กลาง)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้น

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


ขี้เหล็ก

ชื่ออื่นๆ                 ขี้เหล้กใหญ่ (ไทย), ขี้เหล็กบ้าน, ขี้เหล็กหลวง, ขี้เหล็กกินดอก (พายัพ), ยะหา (ปัตตานี), ขี้เหล็กเผือก (เชียงใหม่),

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้น

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


ชุมเห็ดเทศ

ชื่ออื่นๆ                 ชุดเห็ดเขาควาย, ชุมเห็ดนา, ชุมเห็ดเล็ก (ไทย), พรมดาน (สุโขทัย),

เล็บมื่น, เล็บมื่นน้อย (พายัพ – อีสาน)

ส่วนที่ใช้               ต้น ราก

ขนาด                     ใช้ 1 ต้น ถ้ารากใช้ 2 ราก

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำดื่ม


ผักกาดน้ำ

ชื่ออื่นๆ                 หมอน้อย (กท.), หญ้าเอ็นยืด (เหนือ), ชีแต้เช้า, เชียแต้เช้า เจียเจ้ยเช้า, เชียเจ้นเช้า (จีน)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     1 กำมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำ 4 ถ้วยแก้ว รับประทานครั้งละ ½ ถ้วยแก้ว


หญ้างวงช้าง

ชื่ออื่นๆ                 กุนอกาโม (ปัตตานี), หญ้างวงช้างน้อย (พายัพ), หวายงวงวช้าง (ศรีราชา), ผักเเพวขาว (กาญจนบุรี), ไต่ป๋วยเอี๊ยว, เฉี่ยผี่เช่า, เงียวป๋วยเช่า (จีน)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสด

ขนาด                     30 – 60 กรัม ต้นสด หรือ 1 ต้นที่ออกดอก

วิธีใช้                      สับต้มกับน้ำ 2 ถ้วยแก้ว รับประทานครั้งละ ½ ถ้วยแก้ว


ข้าวโพด

ชื่ออื่นๆ                 ข้าวสาลี, สาลี (เหนือ), บือคะเส่ (กะเหรี่ยง – แม่ฮ่องสอน), ข้าวแข่ (ฉาน – แม่ฮ่องสอน), โพด (ใต้)

ส่วนที่ใช้               หนวดข้าวโพด (เกษรตัวเมียของขาวโพด)

ขนาด                     4 กรัม

วิธีใช้                      นำหนวดข้าวโพดมาต้มกับน้ำ 1 แก้ว เคี่ยวไปอ่อนๆ ให้เหลือ ครึ่งแก้วรับประทาน 1 ครั้ง รับประทานไปเรื่อยๆ เช่นน้ำชา


ขลู่

ชื่ออื่นๆ                 ขลู (ใต้), หนาดงั่ว, หนวดงิ้ว, หนวดวัว (อุดร)

ส่วนที่ใช้               ทั้งต้นสดหรือแห้ง

ขนาด                     ไม่จำกัด

วิธีใช้                      คั่วให้เหลือง ใช้ชงน้ำดื่มเช่นน้ำชา


เถาวัลย์เปรียง

ชื่ออื่นๆ                 เครือเขาหนัง, เถาสตาปลา (นครราชสีมา), พานไสน (ชุมพร)

ส่วนที่ใช้               เถาสดหรือแห้ง

ขนาด                     2 หยิบมือ

วิธีใช้                      ต้มกับน้ำ 2 ถ้วยแก้ว ให้เหลือ 1 ½ ถ้วยแก้ว ดื่มเช้าเย็น ครั้งละครึ่งแก้ว


ข้อควรระวังการใช้สมุนไพรเป็นยาขับปัสสาวะ ให้ระวังในผู้ป่วยที่เป็นโรคไต เนื่องจากใน

สมุนไพรบางชนิดมาสารโปรแตสเซียมสูง เช่น ในต้นหญ้าหนวดแมว ซึ่งถ้าไตไม่ปกติจะไม่

สามารถขับถ่ายสารโปรแตสเซียมซึ่งมีปริมาณสูงออกจากร่างกายให้ปริมาณโปรแตสเซียมอยู่ใน

ภาวะปกติได้ ถ้าเป็นเช่นนี้จะ ทำให้เกิดโทษต่อร่างกายอย่างร้ายแรง