ชื่ออื่น : จิกนา, กระโดนทุ่ง, กระโดนน้ำ
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Barringtonia acutangula (L.) Gaertn.
ชื่อวงศ์ : BARRINGTONIACEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :

  • จิกน้ำ เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง สูง 6 – 8 เมตร
  • ใบจิกน้ำ รูปไข่กลับ หอกกลับ หรือรูปรี กว้าง 3 – 8 เซนติเมตร ยาว 6 – 16 เซนติเมตร ปลายใบทู่ โคนใบสอบ
  • ดอกจิกน้ำ สีชมพูแกมแดง ออกเป็นช่อห้อยลงจากปลายกิ่งยาวประมาณ 30 เซนติเมตร กลีบเลี้ยงโคนเชื่อมติดกันเป็นท่อสั้น ๆ รูปสี่เหลี่ยม ปลายแยกเป็น 4 กลีบ โคนเชื่อมติดกัน และติดกับกลีบดอก
  • ผลจิกน้ำ รูปสี่เหลี่ยม กว้าง 1 – 3 เซนติเมตร ยาว 2 – 6 เซนติเมตร ปลายตัดภายในมีเมล็ดเดียว

ส่วนที่ใช้เป็นยา : ใบ, เมล็ด, ผล, เปลือกต้น, เนื้อไม้, ราก

สรรพคุณจิกน้ำ :

  • ใบ รสฝาดมัน แก้ท้องเสีย แก้บิดมูกเลือด ปิดธาตุ แก้อุจจาระพิการ
  • เมล็ด รสร้อน แก้แน่นจุกเสียด เป็นยาร้อนใช้หลังคลอด แก้เยื่อตาอักเสบ ทำยานัตถุ์แก้ปวดศีรษะ บดผสมขิงบดกินทำให้อาเจียน และขับเสมหะ
  • ผล รสฝาดร้อน แก้หืดไอ แก้หวัด
  • เปลือกต้น รสร้อนเมา สมานแผล แก้ไข้ป่า แก้พิษแมลงสัตว์กัดต่อย แก้เลือดออกตามไรฟัน ใช้เบื่อปลา
  • เนื้อไม้ รสขื่น ขับระดูขาว
  • ราก รสขื่นขม ระะบายท้อง ทำให้อาเจียน แก้หวัด ขับเสมหะ