เกล็ดนาคราช

ชื่ออื่น ๆ : กีบม้าลม (เชียงใหม่) เกล็ดนาคราช (เชียงใหม่-ระนอง) เบี้นไม้ (ภาคเหนือ) ปรือเปราะ (เขมร)
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Dischidia imbricata Warb.
วงศ์ : ASCLEPIADACEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :

  • ต้นเกล็ดนาคราช เป็นไม้ล้มลุก เลื้อยเกาะอิงอาศัยอยู่บนต้นไม้อื่น ลำต้นเรียวเล็ก ลำต้นเป็นข้อ มีรากงอกออกมาตามข้อ ทุกส่วนมีน้ำยางสีขาว
  • ใบเกล็ดนาคราช เป็นใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม ออกเป็นคู่ ตามข้อของลำต้น รูปโล่คล้ายกระทะคว่ำ กว้าง 1-3 เซนติเมตร ยาว 1.5-4 เซนติเมตร ท้องใบสีแดงคล้ำ ขอบสีเขียว ขอบใบมักเกยเล็กน้อย ผิวเนื้อใบเป็นตุ่ม เหมือนกับมีถุงลมอยู่ข้างใน อวบน้ำ
  • ดอกเกล็ดนาคราช ดอกช่อกระจะ ออกที่ซอกใบ ดอกย่อย 1-4 ดอก ขนาดเล็ก กลีบดอกสีขาวนวลหรือเหลืองอ่อน โคนกลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นรูปไข่แกมคนโท ข้างในกลีบมีขน เกสรตัวผู้มี 5 อัน เชื่อมติดกัน
  • ผลเกล็ดนาคราช เป็นฝักแตกตะเข็บเดียว รูปทรงกระบอก เมล็ดจำนวนมาก สีน้ำตาล มีกระจุกขนยาวเป็นพู่สีขาวคล้ายเส้นไหม พบตามป่าเบญจพรรณทั่วไป

ส่วนที่ใช้เป็นยา : ลำต้น, ใบสด

สรรพคุณเกล็ดนาคราช :

  • ทั้งต้น แก้อักเสบปวดบวม ใช้เป็นยาถอนพิษไข้ พิษไข้กาฬ พิษตานซาง ใช้ภายนอกแก้พิษแมลงสัตว์กัดต่อย
  • ใบสด นำมาตำให้ละเอียด นำมาพอกบริเวณแผลพุพอง