ชื่อสมุนไพร : รงทอง
ชื่ออื่น :
รง
ชื่อสามัญ :  Gamboge tree, Indian gamboge tree, Hanbury’s garcinia, Gambojia
ชื่อวิทยาศาสตร์ :
 Garcinia hanburyi Hook.f.
ชื่อวงศ์ : CLUSIACEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :

  • ต้นรงทอง เป็นไม้ต้นขนาดเล็กถึงขนาดกลาง สูง 12-15 เมตร ไม่ผลัดใบ ลำต้นเปลาตรง เปลือกสีน้ำตาล แตกเป็นร่องลึกและร่อนเป็นแผ่นตามยาว   ทุกส่วนมียางเหลือง
    รงทอง
  • ใบรงทอง ใบเดี่ยวเรียงตรงข้าม รูปไข่แกมรูปหอก กว้าง 4-6 เซนติเมตร ยาว 8-14 เซนติเมตร สีเขียวเข้ม ปลายใบแหลมถึงเรียวแหลม โคนใบสอบ ใบเกลี้ยงห่อขึ้น ขอบใบเรียบหรือเป็นคลื่นเล็กน้อย
    รงทอง
  • ดอกรงทอง ดอกช่อ สีเหลือง ออกเป็นดอกเดี่ยวหรือเป็นช่อแบบช่อกระจะสั้น ๆ ตามซอกใบและปลายกิ่ง ดอกแยกเพศ กลีบเลี้ยงและกลีบดอก มีอย่างละ 4 กลีบ อับเรณูกลมหรือรูปหัวตาปู ดอกเพศเมียเป็นดอกเดี่ยว หลอดรังไข่สั้น ปลายจัก 5-6 แฉก
  • ผลรงทอง เป็นผลสดอุ้มน้ำแบบมีเนื้อเมล็ดเดียว ทรงกลมหรือรี สีเหลืองปนส้ม เมล็ดรูปไข่
    รงทอง

ส่วนที่ใช้เป็นยา : ลำต้น, เปลือก, ยางจากลำต้น

สรรพคุณ รงทอง :

  • ลำต้น  และเปลือก  เป็นยาระบาย  ขับพยาธิตัวแบน
  • ยางจากลำต้น รสเบื่อเอียน ถ่ายลม ถ่ายน้ำเหลือง ถ่ายเสมหะและโลหะ เป็นยาถ่ายอย่างแรง ถ่ายโรคท้องมาน แก้โลหิตคั่งในสมอง บดผสมกะทิสดทาแผลพุพอง น้ำเหลืองเสีย แก้ปวดแผล
    ใช้เป็นยาถ่ายอย่างแรง เวลาใช้ต้องนำมาห่อด้วยใบข่า และใบบัวหลวง ปิ้งไฟจนกรอบ นำมาบดเป็นผง เพื่อลดความแรงลง ปัจจุบันไม่นิยมใช้แล้ว ใช้ภายนอกเป็นยารักษาแผลเปื่อย

ประโยชน์ของรงทอง

  • ยางจากลำต้นเป็นยางเหนียวสีเหลือง นำมาใช้ทำเป็นสีย้อมผ้า และทำเป็นแม่สีเหลือง
  • ยางรงทองสามารถนำมาใช้ทาสีไม้ ไม้ซอ ตัวไวโอลิน ทำสีน้ำสำหรับวาดเขียนได้ โดยจะให้สีเหลือง
บทความก่อนหน้านี้รสสุคนธ์
บทความถัดไปรกฟ้า