ชื่อสมุนไพร : สีเสียดไทย
ชื่ออื่น :
 ขี้เสียด, สะเจ, สีเสียดแก่น, สีเสียดเหนือ, สีเสียดเหลือง, สีเสียดลาว
ชื่อวิทยาศาสตร์ :  Acacia catechu (L.f.) Willd.
ชื่อวงศ์ : LEGUMINOSAE (FABACEAE)-MIMOSOIDEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :

  • ต้นสีเสียดไทย เป็นไม้ยืนต้น สูง 5-15 เมตร มีหนามแหลมโค้งสั้นกว่า 1 เซนติเมตร หูใบรูปลิ่มแคบขนาดเล็ก
    สีเสียดไทย
  • ใบสีเสียดไทย เป็นใบประกอบแบบขนนกสองชั้น ออกเรียงสลับกัน ช่อใบย่อย 9-30 คู่ ใบย่อย 20-50 คู่ ใบย่อยรูปขอบขนานยาว 2-6 มิลลิเมตร
    ใบสีเสียดไทย
  • ดอกสีเสียดไทย เป็นช่อเชิงลดออกเป็นกลุ่ม 1-4 ช่อที่ซอกใบ แกนกลางยาว 3.5-7.5 เซนติเมตร กลีบดอกยาว 2-3 เท่าของกลีบเลี้ยง เกสรตัวผู้สีขาว หรือขาวแกมเหลือง
    สีเสียดไทย
  • ผลสีเสียดไทย เป็นฝักแบน บาง แคบ สีน้ำตาล แตกเมื่อแก่ ฝักรูปขอบขนาน แบน กว้าง 1-1.5 เซนติเมตร ยาว 5-7.5 เซนติเมตร เป็นมันมีเมล็ด 3-10 เมล็ด
    สีเสียดไทย

ส่วนที่ใช้เป็นยา :    : เปลือกต้น, เมล็ดฝัก, ก้อนสีเสียด (เป็นสิ่งสกัดที่ได้จากการนำเนื้อไม้มาตัดให้เป็นชิ้นเล็กๆ ต้มกับน้ำ กรองและเคี่ยวให้งวด จะเหลือก้อนแข็ง สีดำและเป็นเงา)

สรรพคุณ สีเสียดไทย :

  • ก้อนสีเสียด ใช้แก้ท้องเสียเรื้อรัง  ลำไส้อักเสบ  รักษาบาดแผล แก้ปากเป็นแผล ใส่แผลเปื่อยและริดสีดวง และอาการบาดเจ็บที่มีเลือดออก บดหรือต้มกินแก้ท้องร่วง  คุมธาตุ แก้บิดมูกเลือด แก้ลงแดง ทารักษาบาดแผล รักษาโรคผิวหนัง ต้มล้างบาดแผล สีเสียดไทยเป็นยาฝาดสมาน  แก้ท้องร่วง ห้ามเลือดที่ออกจากจมูก แก้บิด ล้างแผลหัวนมแตก ล้างแผลถูกไฟไหม้ ทำให้แผลหายเร็ว
  • เปลือกต้น แก้บิด แก้ท้องร่วง สมานแผล แก้ท้องเดิน
  • เมล็ดในฝัก ฝนแก้โรคหิด แผลน้ำกัดเท้า รักษาโรคน้ำกัดเท้า
บทความก่อนหน้านี้สีเสียดเปลือก
บทความถัดไปสีเสียดเทศ