วันจันทร์, มิถุนายน 26, 2017

คัมภีร์ชวดาร

โรคลมที่กล่าวไว้ในคัมภีร์แพทย์แผนโบราณนี้ กล่าวถึงประเภทลมบังเกิดโทษ อาการ และการใช้ยารักษา ซึ่งกล่าวรายละเอียดไว้ในคัมภีร์ ดังต่อไปนี้ คัมภีร์ชาดาร กล่าวถึง           ในคัมภีร์นี้กล่าวถึงลมที่บังเกิดโทษแต่มนุษย์ทั้งหลายจะเกิดสรรพโรคต่างๆ ก็อาศัยโลหิต และลม บังเกิดโทษให้ถึงตายเป็นอันมากนั้น เพราะแพทย์ไม่ได้กำหนดรู้ อุปมาเหมือนนายเรืออันประมาทในท้องมหาสมุทร ลมพัดเรือแตกอับปางก็เป็นเหยื่อแก่มัจฉา เป็นอันมาก ลมที่ให้โทษแก่มนุษย์ คือ ลมอุทธังคมาวาตา พัดขึ้นเบื้องบน ...

คัมภีร์อติสาร

ในบทนี้กล่าวเกี่ยวกับสาเหตุ และการปฏิบัติตัวที่มีผลต่อการเกิดโรคฝี ลักษณะอาการของฝีที่จำแนกตามแหล่งที่เกิดฝี ซึ่งจะนำไปสู่การวินิจฉัยแยกโรคฝีต่างๆ ดังที่ได้กล่าวไว้ ตามรายละเอียดของคัมภีร์ ดังนี้          คัมภีร์อติสาร ว่าด้วยลักษณะอติสาร 2 จำพวก คือ ปัจจุบันกรรมอติสาร และโบราณกรรมอติสาร 1. ปัจจุบันกรรมอติสาร มี 6 จำพวก 1) อุทรวาตอติสาร 2) สุนทรวาตอติสาร 3) ปัสสยาวาตอติสาร 4) โกฏฐาสยาวาตอติสาร 5)...

คัมภีร์อุทรโรค

ว่าด้วยมาน 18 ประการ มาน เกิดขึ้นได้โดยอนุโลมตามธาตุวิปริต ในกองสมุฎฐานให้เป็นเหตุ  กระทำให้ท้องนั้นใหญ่สมมุติเรียกว่า "มาน"  มานมี 18 ประการ ดังนี้ 1. มานน้ำ มี 4 ประการ ดังนี้     1) มานน้ำ บังเกิดด้วยโลหิต น้ำเหลืองระคนกัน ซึมซาบไปในลำไส้     2) มานน้ำ...

คัมภีร์มุจฉาปักขันทิกา

คัมภีร์นี้กล่าวถึง ทุรวสา 32 จำพวก คือ ทุราวสา 12 จำพวก และปะระเมหะ 20 จำพวก ทุรวสา 12 จำพวก แบ่งออกเป็น ทุรวสา  4 จำพวก มุตฆาต 4 จำพวก มุตกิด   4 จำพวก ปะระเมหะ 20...

คัมภีร์มัญชุสาระวิเชียร

ในคัมภีร์นี้ จะกล่าวถึงลม ที่ทำให้เกิดโรค และมีอาการต่างๆ ตามลักษณะของลม 10 ประการ คือ 1. ลมเป็นก้อน เป็นดาน ตั้งอยู่เบื้องขวา มีนาภีเป็นที่สุด ชื่อว่า ทักษณะคุละมะ 2. ลมเป็นก้อนเป็นดาน ตั้งอยู่เบื้องซ้าย มีนาภีเป็นที่สุด ชื่อว่า วามะกะคุละมะ 3. ลมเป็นก้อนเป็นดาน ตั้งอยู่เบื้องต่ำแห่งนาภี ชื่อว่า โลหะคุละมะ 4. ลมเป็นก้อนเป็นดาน ตั้งอยู่เบื้องบนแห่งนาภี ชื่อว่า กูปะคุละมะ 5. ลมเป็นก้อนเป็นดาน...

คัมภีร์กระษัย

ในบทนี้จะกล่าวถึงโรคกระษัย ซึ่งเป็นโรคที่ทำให้ร่างกายเกิดความสึกหรอ จะบังเกิดอาการเจ็บป่วยต่างๆ ดังคัมภีร์ต่อไปนี้ กระษัยมี 2 ประเภท แบ่งได้ 26 จำพวก คือ ประเภทที่ 1 กระษัยเกิดเป็นอุปปาติกะโรค มี 18 จำพวก ประเภทที่ 2 กระษัยเกิดแต่กองธาตุสมุฏฐาน มี 8 จำพวก อาการของกระษัยประเภทที่ 1 กระษัยที่เกิดเป็นอุปปาติกะโรค (เกิดขึ้นเอง)...

คัมภีร์ธาตุบรรจบ

คัมภีร์ธาตุบรรจบ ว่าด้วยโรคอุจจาระธาตุ และมหาภูตรูป โรคอุจจาระธาตุ เป็นโรคทางเดินระบบทางเดินอาหาร เมื่อเกิดการเจ็บป่วยขึ้นทำให้มีลักษณะของอุจจาระผิดปกติ เช่น สี กลิ่น และอาการผิดปกติต่างๆ เกี่ยวกับการถ่ายอุจจาระ 1. ว่าด้วยสาเหตุของโรคอุจจาระธาตุ  ผู้ที่เป็นโรคอุจจาระธาตุ มีสาเหตุดังนี้ 1)  เนื่องจากผู้นั้นเป็นไข้ที่มีพิษจัด ตกถึงสันนิบาต แล้วเรื้อรังมา ธาตุนั้นแปรปรวน วิปริต อุจจาระไม่เป็นปกติ จึงกลายเป็นโรคอุจจาระธาตุ 2) รับประทานอาหารที่แปลก หรือรับประทานอาหารมากเกินกว่ากำลังธาตุ เป็นต้นว่า เนื้อสัตว์ดิบหรือเนื้อสัตว์ที่มีคาวมาก และไขมันต่างๆ หรือของหมักดอง...

พระคัมภีร์กุฐโรค

พระคัมภีร์วิถีกุฏฐโรค การเรียกชื่อโรคตามที่เกิดในที่ต่างกันเกิดในชิ้นเนื้อ เรียก โรคเรื้อน รักษายากนัก แต่พอมีโอกาสหาย หากเกิดในกระดูกเรียก กุฏฐัง เป็นอติสัยโรครักษายากนัก บางตำราว่ารักษาไม่หาย ว่าด้วยสมุฎฐานหรือสาเหตุ แหล่งที่เกิดของโรคมี 7 ประการ บังเกิดแต่กองปถวีธาตุ ทำให้เมื่อยในข้อกระดูก ในเส้นเอ็นน้อยใหญ่ ให้ผิวเนื้อสากชา เริ่มขึ้นที่ใบหูก่อน เป็นดุจมดตะนอยต่อย แล้วบวมไปที่หน้า บวมไปทั้งตัวดุจดังหนังแรด นานเข้าทำให้นิ้วมือนิ้วเท้าบวม แล้วแตกเป็นน้ำเหลืองเน่า กุดกินเข้าไป ...

คัมภีร์อภัยสันตา

คัมภีร์อภัยสันตา เป็นโรคเกี่ยวกับตาทุกชนิด ซึ่งมีลักษณะแตกต่างกัน 21 ชนิดดังนี้:- ต้อหมอก แบ่งออกเป็น 3 อย่าง 1). ตามัวเป็นฝ้าขาวในตาดำ  ตาบวม และปวด เป็นเดือน 5 - 6 - 7 - 8 เกิดขึ้นเพื่อ (เพราะ) โลหิต 2). ตามัวเป็นฝ้าขาวในตาดำ ตาบวม และปวด...

คัมภีร์ทิพย์มาลา

กล่าวถึงลักษณะฝี (วัณโรค) ลักษณะวัณโรคอันพึงเกิดภายในนั้น เกิดเพื่อ (เพราะ) จตุธาตุ และตรีสมุฎฐานอันใดอันหนึ่ง ซึ่งจะวิปริตเป็นชาตะ จะละนะ โดยหย่อนพิการ ระคนกันเข้า แล้ว ตั้งต่อมชั้น มีประเภทต่างๆ ให้บุคคลทั้งหลาย ทั้งเรียนรู้ไปเบื้องหน้า ซึ่งแต่ละอย่างมีลักษณะอาการดังต่อไปนี้ 1. ฝีปลวก มีอาการให้เจ็บในทรวงอกที่ตั้งแห่งหัวใจ ตลอดไปตามสันหลัง ให้ผอมเหลือง ให้อาเจียนเป็นโลหิต ไอเหม็นคาวคอ บริโภคอาหารไม่ ได้...