กอก

ชื่ออื่น ๆ : มะกอก(ภาคกลาง) กอก(ภาคใต้) กอกกุ๊ก(ภาคเหนือ) ไพ้ย(กะเหรี่ยง-กาญจนบุรี)กอกหมอง(เงี้ยว)
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Spondias pinnata (Linn. f.) Kurz
วงศ์ : ANACARDIACEAE

ลักษณะทั่วไป

  • ต้น : เป็นพรรณไม้ยืนต้น ที่มีขนาดกลาง ลำต้นมีความสูงประมาณ 25 เมตร ผิวเปลือกของลำต้นและกิ่งก้านเรียบเกลี้ยง ไม่มีขน เปลือกมีสีเทา
  • ใบ : ใบออกเป็นช่อ ๆ หนึ่งมีใบย่อยประมาณ 3-5 คู่ ใบย่อยมีลีกษณะเป็นรูปหอก หรือขอบขนาน โคนใบเบี้ยว หรือแหลม ปลายใบเรียวแหลมมีติ่ง เส้นแขนงใบเป็นเส้นย่อยออกขนานกันเห็นได้ชัด ขนาดของใบกว้างประมาณ 1-1.5 นิ้ว ยาวประมาณ 3-3.5 นิ้ว ก้านใบสั้น
  • ดอก : ดอกออกเป็นช่อ ตามบริเวณปลายกิ่ง ลักษณะของดอกเป็นดอกขนาดเล็ก กลีบดอกและกลีบรองดอกมีอย่างละ 5 กลีบ เป็นรูปขอบขนาน ตรงดอกมีเกสรตัวเมียปลายแยกออกเป็น 4 แฉก
  • ผล : ผลมีลักษณะเป็นรูปรี หรือรูปไข่ มีขนาดกว้างประมาณ 1-1.5 นิ้ว ยาวประมาณ 1.5-2 นิ้ว ผลเมื่อสุกหรือแก่เต็มที่มีสีเหลืองอมน้ำตาล

ส่วนที่ใช้ : เปลือก ใบ ผล
สรรพคุณ :

  • เปลือก ใบ ผล ใช้เป็นยาแก้กระหายน้ำ บำรุงธาตุ รักษาโรคโลหิตออดตามไรฟัน เป็นยาสมานแผล และห้ามโลหิต เปลือก นำมาบดให้ละเอียดและนำมาผสมน้ำใช้ทากล้ามเนื้อที่ปวด และบริเวณข้อที่ปวด เมื่อรับประทานใช้รักษาโคบิด แก้ร้อนใน ดับพิษกาฬ และสะอึก
  • ผล เนื้อในผลมีรสฝาด เปรี้ยวเล็กน้อย ทำให้ชุ่มคอ กินเป็นยาแก้โรคบิด กระเพาะอาหารพิการ แก้ธาตุพากร เพราะน้ำดีไม่ปกติ แก้โรคเลือดออกตามไรฟัน เป็นยาสมานแผลและห้ามเลือด

กอก